Jak się obmyć po wizycie w toalecie?

Kiedy istindża (obmycie się po wizycie w toalecie) jest wymagane, jak je wykonać i co je unieważnia?

Istindża to oczyszczenie po skorzystaniu z toalety. Poniższy artykuł przedstawia zasady istindży według madhabu hanafi na podstawie Nur al-Idah. Artykuł został opracowany na podstawie Nur al-Idah, autorstwa Imama Szurunbulaliego, klasycznej księgi fiqh madhhabu hanafi. Całość rozdziału o oczyszczeniu (tahara) z Nur al-Idah można znaleźć tutaj.

Czym jest istindża w Islamie?

Istindża (arab. الاستنجاء) to oczyszczenie miejsc intymnych z pozostałości nieczystości (nadżasa) po oddaniu moczu lub wypróżnieniu się.
Istindża jest związana z oczyszczeniem ciała z nieczystości fizycznej i należy odróżnić ją od łudu, który dotyczy oczyszczenia rytualnego. Samo wykonanie istindży nie zastępuje łudu, jeśli łudu jest wymagane.
W tym materiale przedstawiamy zasady istindży według madhhabu hanafi.

Instindża w Sunnie

Koncept istindży znajdziemy w sunnie naszego Prorokaﷺ:

Anas ibn Malik رضي الله عنه powiedział:
„Kiedy Prorokﷺ wychodził, aby się załatwić, inny chłopiec i ja przynosiliśmy naczynie z wodą, aby się nią oczyścił”.
[Buchari 150, Muslim 271]

Ibn Abbas رضي الله عنه opowiada, że Prorokﷺ natknął się na dwa groby i powiedział
„Zajmujący je są karani, ale nie za wielki grzech (w ich własnym mniemaniu). W rzeczywistości jednak jest to wielki grzech. Jeden z nich szerzył oszczerstwa. Drugi nie obmywał się dokładnie po oddaniu moczu…”
[Buchari i Muslim]

Jak wykonać istindżę?

Kolejność obmycia się przy istindży

Dla mężczyzn: Rozpoczęcie od wytarcia pozostałości kału między moszną a odbytem, aby usunąć wszystkie pozostałości. Adab (etykietą) jest zaczęcie od przetarcia od przodu do tyłu, a dopiero potem od tyłu do przodu. Powodem jest uniknięcie rozprowadzania kału dalej do przodu.
Dla kobiet: Zacząć od wytarcia pozostałości kału od przodu do tyłu. Powodem jest uniknięcie rozprowadzania kału w okolice miejsc intymnych.
Po wytarciu, umycie ręki. Miejsce ma być czyste tak jak by się wycierało bez użycia wody.
Przetarcie odbytu wodą, używając palców.
Przemywanie miejsca, dopóki nie zniknie zapach. Powinno się rozluźnić pośladki przy obmyciu, aby upewnić się, że całość miejsca jest dobrze przemyta. Wyjątkiem jest osoba poszcząca, która musi upewnić się, że woda nie wpływa do odbytu, co może złamać post.
Po skończeniu przemywania, ręka powinna być ponownie umyta, a miejsce intymne osuszone, jeśli osoba pości (aby upewnić się, że woda nie wpływa do odbytu, co może złamać post).

Co musi być spełnione, by istindża była ważna?

Po oddaniu moczu, mężczyzna powinien upewnić się, że wyciek moczu się zakończył. Może to zrobić poprzez istibrar – czynności, które ma w zwyczaju, np. przechylenie się na stronę, kaszlnięcie, poruszenie się.

Kobieta nie musi tego robić; powinna odczekać chwilę i potem się obmyć.

Praktyczne porady dla muzułmanów

1. Najpierw użyj suchego papieru toaletowego, by usunąć całą nieczystość (aby papier nie miał żadnych śladów po przetarciu),

2. Opcjonalnie: potem użyj mokrego papieru toaletowego, by wycisnąć wodę w okolicy odbytu,

3. Potem wylej wodę z naczynia na miejsce intymne,

4. Na koniec czystą ręką przetrzyj miejsce intymne.

Jakie są sunny istindży?

W Nur al-Idah istindża jest sunną, jeśli nieczystość nie rozprzestrzeniła się poza miejsce wydostania. Podręcznik odróżnia też sunnę od zalecanych (mandub) szczegółów jej wykonania.

فَمَنْ رَغِبَ عَنْ سُنَّتِي فَلَيْسَ مِنِّي

“(…)Ktokolwiek odwraca się od mojej sunny, nie jest ode mnie.”

[Sunan an-Nasa’i 3217]

Wyróżnione sunny istindży (sunna mu’akkada)

Najlepszą metodą wykonania istindży jest najpierw wytarcie nieczystości a potem przemycie miejsca wodą.
Jest dozwolone użycie tylko jednej metody (wytarcia/przemycia) i lepiej jest użyć wody.
Jeśli nieczystość nie rozprzestrzeni się poza miejsce wydostania, istindża jest sunną. Jeśli rozprzestrzeni się poza nie na powierzchnię wielkości dirhama, usunięcie jej wodą jest wadżib; jeśli przekracza wielkość dirhama, jest fard.
Jest sunną użycie czystych kamieni do wycierania, pod warunkiem, że jest gładki i nie jest cenny. Można użyć też papieru toaletowego (o czym mowa dalej).
Zalecane (mandub) jest użycie trzech kamieni, nawet gdy oczyszczenie udało się osiągnąć mniejszą liczbą.

Prorokﷺ powiedział:
„Ktokolwiek się obmył, powinien obmyć się nieparzystą ilością razy, ktokolwiek to zrobił, zrobił dobrze, a ktokolwiek tego nie zrobił – nie ma na nim winy.”
[Abu Dałud 35]

To, co jest zabronione (haram) przy istindży

Jest zabronione odkrywanie swojej ałry (nagości), kiedy są obecni ludzie. Jeśli ktoś odkryje swoją ałrę, staje się fasiq – publicznym grzesznikiem.

Jeśli po wypróżnieniu zostają resztki kału wielkości większej niż jednego dirhama i osoba nie oczyściła tego, pomimo możliwości, jej modlitwa jest nieważna, dopóki nieczystość nie zostanie usunięta.

To, co jest niezalecane (makruh) przy istindży

Czego nie należy używać do istindży

kości, zeschniętego kału, jedzenia ludzi lub zwierząt. Prorokﷺ powiedział:

„Nie używajcie kości lub zaschniętego kału do wykonania istindży, gdyż jest to jedzenie dla waszych braci dżinów.” I powiedział: „Nie marnujcie, nie marnujcie.”

[an-Nasai 1/72, Ibn Madża 424]

wypalonych cegieł i innych rzeczy stworzonych za pomocą ognia (np. płytki), ani innych wyrobów glnianych, oraz węgla, szkła, gipsu,
rzeczy wartościowych, takich jak jedwab, albo bawełna

Jaka jest etykieta istindży (adab)?

Wejście do toalety lewą nogą i szukanie schronienia u Allahﷻ przed Szatanem przed wejściem. Prorokﷺ powiedział:

„Bariera między oczami dżinów i miejscami intymnymi dzieci Adama jest kiedy osoba wchodzi do toalety i mówi: „W imię Boga.”

[At-Tirmidhi 606]

Prorokﷺ powiedział też:

„Źli spośród dżinów są obecni, więc ktokolwiek wchodzi do toalety, powinien powiedzieć: „Szukam schronienia u Boga przed nieczystymi istotami, męskimi i żeńskimi.”

[Abu Dałud 6]

Siedzenie pochylając się na lewą stronę i niemówienie, chyba, że jest to potrzebne. Prorokﷺ powiedział:

„Kiedy dwie osoby idą razem załatwić potrzeby fizjologiczne, odkrywając swoje ałry (nagości) i rozmawiając, Allahﷻ Wielki i Majestatyczny gniewa się na tą czynność.”

[Abu Dałud 15]

Makruh tahrimi (stanowczo niezalecane) jest załatwiać potrzeby w kierunku qibli, albo odwracając się od niej, nawet, jeśli toaleta jest w budynku. Prorokﷺ powiedział:

„Jeśli potrzeba wypróżnienia się nadeszła, nie kierujcie się w stronę qibli i nie odwracajcie się do niej plecami. Raczej kierujcie się na wschód lub zachód.”

[Buchari 144]

Nie aprobuje się oddania moczu lub wypróżnienia się w dziurę, na drodze, albo na cmentarzu. Prorokﷺ powiedział:

„Obawiajcie się dwóch, którzy są przeklęci”. Ludzie spytali: „Kto jest przeklęty, o Wysłanniku Boga?” Powiedział: „Ten, co załatwia potrzebę fizjologiczną na drodze lub miejscu, gdzie ludzie chodzą w cieniu.”

[Muslim 269]

Nie aprobuje się oddania moczu lub kału pod drzewem owocowym.
Oddawanie moczu stojąc jest niezalecane, chyba, że jest potrzebna (np. uraz pleców). Anas przekazał:

„Prorok nie podnosił swoich ubrań, dopóki nie był blisko ziemi.”

[At-Tirmidhi 14]

Jest również niezalecane oddawanie moczu w miejscu łudu, z powodu szeptów szatańskich, które mogą być przyciągnięte przez tą praktykę.

Wyjście z toalety prawą nogą i powiedzenie:

„Cała chwała Bogu, Temu, który odrzucił ode mnie krzywdę i ochronił mnie.” Al-hamdu lillahi adh-haba ‘anil adha ła ‘afani) Prorokﷺ mówił też: „Proszę Cię [o Boże] o wybaczenie.”

[Abu Dałud 30]

Woda vs. papier toaletowy

Link do przetłumaczonych fatł w przypisie

Pytanie: Chciałbym wiedzieć, czy wycieranie się suchą chusteczką, a następnie wilgotną chusteczką podczas istindży jest dopuszczalne przed wykonaniem łudu i modlitwą, ponieważ przeczytałem, że używanie wilgotnej chusteczki rozprowadza nadżasę. Co jeśli najpierw wytrę się suchą chusteczką?

Odpowiedź: Jest to dopuszczalne[2]. (Mufti Zakaria Makada)

Pytanie: Chciałam się dowiedzieć czegoś na temat istindży: czy po skorzystaniu z toalety trzeba polać intymne części ciała wodą, czy można używać mokrego papieru toaletowego?

Odpowiedź: Należy używać wody[3]. (Mufti Ebrahim Salejee)

Pytanie: As salaam wa alaikum, mój mąż nigdy nie używa bieżącej wody do tahary, czy to kału, czy moczu, używa tylko wilgotnej chusteczki. Czy ten sposób czyszczenia sprawia, że nie może zrobić salah?

Odpowiedź: Wykonywanie istindży wyłącznie przy użyciu chusteczki nie spowoduje osiągnięcia tahara. Jednakże, ponieważ drobna nadżasa jest usprawiedliwiona, salah jest ważna[4]. (Darul Uloom Deoband).

Pytanie: Czy dozwolone jest wykonywanie istindży z użyciem chusteczek nawilżanych?

Odpowiedź: Jeśli po oddaniu moczu nieczystość nie rozprzestrzeniła się na obszar większy niż dirham, dozwolone będzie użycie chusteczki higienicznej. Jeśli jednak stolec rozprzestrzenił się na obszar większy niż dirham, konieczne będzie umycie tego obszaru wodą. Odnośnie Twojego pytania, po oddaniu moczu dopuszczalne będzie użycie chusteczek nawilżanych, jednak po oddaniu stolca wymagana będzie woda[5]. (Darul Ifta Birmingham).

Pytanie: Czy do usuwania zanieczyszczeń można używać innych chusteczek nawilżanych zamiast wody?

Odpowiedź: Nie da się usunąć brudu z ciała za pomocą samych chusteczek nawilżanych lub podobnych przedmiotów, ponieważ konieczne jest użycie czegoś, co usunie brud [według fiqh], takiego jak woda, a nie czegoś, co spowoduje jego rozprzestrzenianie się, chyba że zanieczyszczenie jest niewielkie. Alternatywnie można użyć suchych chusteczek, takich jak chusteczki higieniczne, ręczniki papierowe itp., a następnie, gdy rdzeń zanieczyszczenia zostanie usunięty, można użyć chusteczek[6]. (Mawlana Ilyas Patel)

Bidety i inne rozwiązania

Jest kilka opcji wprowadzenia zwyczaju obmywania się wodą w polskich domach

Używanie kubka, miarki kuchennej (plastikowego małego dzbanka), lub innych naczyń do polewania wodą.
Na mieście można nosić ze sobą butelkę wody, by użyć toalety i się obmyć.
Można zakupić online specjalny dzbanek do istindży, popularnie nazywany „lota”.
Można zainstalować w toalecie słuchawkę bidetową/bidet natryskowy z wężem. Nie wymaga to specjalistycznych narzędzi czy umiejętności. Takie bidety są dostępne online do zakupienia.